Phỏng vấn BS: Nguyễn Bích Liên: Viêm Gan và Ung Thư Gan

Là một bác sĩ chuyên về ung thư, tôi phải đối diện và chiến đấu với sự chết hằng ngày. Có nhiều khi thắng trận, nhưng phải thành thật mà nói là rất nhiều khi thua. Có những trường hợp thua mà tôi không buồn gì lắm vì tuy cuối cùng thua trận nhưng mình đã kéo dài thêm sự sống cho bệnh nhân một cách có ý nghĩa. Chuyện làm tôi buồn khổ nhất là mình đành bó tay vì khi bệnh nhân đến gặp, bệnh đã đến thời kỳ "hết thuốc chữa". Lại càng đau đớn hơn khi bệnh nhân là một em bé, một thanh niên hay thiếu nữ, hay một ngưòi trung niên còn đang tràn trề nhựa sống. Vì tôi biết rằng những bệnh có thể ngừa được, hay ít ra có thể truy tầm ra sớm và chữa lành được. 

Những điều cần biết về bệnh viêm gan B 

1. Tỉ lệ bị viêm gan B và C ở người Việt và Á châu rất cao. Tỉ lệ của B là 16% và cuả C là 10%. Có thể cao hơn vì nhiều người không thử.
2. Đàn ông Việt Nam có tỉ lệ bị ung thư gan cao nhất ở Hoa Kỳ, gấp 13 lần người Mỹ trắng. (Người gốc Đại Hàn gấp 8 lần và người gốc Hoa gấp 6 lần)
3. Nguyên nhân chính gây ra ung thư gan ở người Á Châu là viêm gan B. Với viêm gan B, người bệnh có thể bị ung thư gan khi gan chưa bị chai, và ngay cả khi thử máu không thấy có dấu hiệu siêu vi B đang hoạt động.
4. Viêm gan B cũng gây ra cái chết vì chai gan hay viêm gan cấp tính.
5. Những người bị nhiễm viêm gan B khi còn thơ ấu hay lúc lọt lòng mẹ, có tỷ lệ bị ung thư gan rất cao, đến 40% và có thể ở tuổi rất trẻ như hai trường hợp kể trên.
6. Hiện thời có thuốc để chữa viêm gan B. Tuy nhiên hiệu quả chữa lành của các thuốc này còn thấp, chỉ dưới 20%. Do đó, nhiều thuốc mới đang được thí nghiệm.
7. Chích ngừa viêm gan B nếu chưa bị mắc bệnh là cách tốt nhất để ngừa chứng hư gan vì siêu vi B và ung thư gan.
8. Các trẻ em sinh ở Mỹ trong vòng 20 năm qua đều đã được chích ngừa viêm gan B. Ngoài ra trẻ em vào trung học cũng được chích ngừa siêu vi B. Tuy nhiên, không phải trẻ em nào cũng được chích ngừa và một số có thể đã bị nhiễm siêu vi B khi mới ra lọt lòng hoặc khi còn nhỏ; điều này khiến việc chích ngừa trở nên vô hiệu.

Những điều cần biết về viêm gan C

1. Tỉ lệ mắc bệnh viêm gan C trong cộng đồng Việt Nam và Á Châu là 10%.
2. Viêm gan C thường có tính cách mãn tính và thường nhiều năm sau mới gây ra bệnh nặng như chai gan, ung thư hay hư gan. Nhưng nếu quý vị có nguy cơ mắc bệnh thì hãy gặp ngay những chuyên gia chăm sóc y tế để xin thử bệnh.
3. Nhiều thuốc chữa viêm gan C mãn tính đã được bầy bán, nhưng các loại này không thích hợp với nhiều bệnh nhân. Để biết thêm chi tiết xin hãy nói chuyện với các chuyên gia y tế.
4. Chưa có thuốc chích ngừa cho viêm gan C

Cho cả viêm gan B và C

1. Cả viêm gan B và C đều truyền đi qua sự đụng chạm về máu như truyền máu, sử dụng kim chích, dùng dao cạo râu, bàn chải đánh răng, v.v của ngưòi bệnh. Sự giao hợp cũng có thể làm lây bệnh viêm gan B và C từ người này qua người khác. Truyền máu ở nước Mỹ rất an toàn trong vấn đề này vì tất cả máu đều đã được thử siêu vi viêm gan B, C và HIV
2. Ăn cùng mâm cùng dĩa không bị lây viêm gan B hay C. 
3. Uống rượu khi đã bị viêm gan B hay C có thể làm gan yếu hơn, gia tăng cơ hội bị chai gan hơn, và gia tăng cơ hội bị ung thư gan hơn.  Hãy nói chuyện với chuyên gia y tế của quý vị để biết thêm thông tin. Quý vị nên biết là nguyên nhân gây chai gan và ung thư gan nhiều nhất cho những người không bị siêu vi gan B hay C là rượu. Nếu quý vị bị bệnh gan, nhất là viêm gan B thì xin hãy tránh xa rượu và hãy nói chuyện với chuyên gia y tế của mình.

Viêm gan B - Những điều nên làm: 

1. CDC khuyên tất cả những người sinh ra hay có cha mẹ sinh ra ở Á châu nên được thử máu để xem có bị viêm gan B không. Ngoài ra cũng nên thử xem đã được miễn nhiễm viêm gan B hay chưa. Nếu chưa, họ nên nói chuyện với bác sĩ gia đình để xin thử bệnh.
2. Nếu kết quả thử máu có Hepatitis B surface antigen HBsAg (dương tính) (positive), quý vị cần thử lại sáu tháng sau. Nếu vẫn dương tính, quý vị đã bị viêm gan B.
3. Trong trường hợp này, quý vị cần được theo dõi chức năng gan, lượng AFP (alpha-fetoprotein) trong máu thường xuyên, và siêu âm gan thường xuyên để truy tầm ung thư gan. Quý vị cũng nên gặp bác sĩ chuyên môn về gan để xem có cần chữa bệnh viêm gan B hay chưa.
4. Nếu không có HBsAg (âm tính), tức là chưa mắc bệnh, thì phải xem Hepatitis B antibody tức HbsAb xem có đủ cao hay không. Nếu trên 10, có nghĩa là bạn đã được miễn nhiễm.

Viêm gan C – Điều cần làm

1. Với viêm gan C, nếu có Hepatitis C antibody tức HCV Ab dương tính, quý vị có lẽ đã bị viêm gan C, chứ không có nghĩa là quý vị đã được miễn nhiễm đâu. Nên đi gặp bác sĩ chuyên khoa gan ngay để thử nghiệm xem lượng vi khuẩn có cao không, chức năng gan còn tốt không và quý vị có phải chữa trị hay không vào lúc này.
2. Nếu đã bị chai gan vì bất cứ lý do nào, quý vị cần được thường xuyên theo dõi kỹ và được truy tầm ung thư gan và kiểm soát lượng AFP (alpha-fetoprotein) trong máu. Quý vị nên làm siêu âm gan thường xuyên cho dù không có triệu chứng gì cả.
3. Chú ý : Chưa có thuốc chủng ngừa viêm gan C. Do đó, cho dù miễm nhiễm viêm gan B, quý vị vẫn có nguy cơ nhiễm viêm gan C. Xin tránh những hành động có thể gây ra sự truyền nhiễm qua đường máu như dùng chung kim chích, bàn chải đánh răng, dao cạo. Hãy dùng kim mới khi đi xâm mình, châm cứu, hay lể giác, và dùng đồng xu mới và riêng cho từng người để cạo gió.

Viêm gan B và C : Những điều nên làm

1. Hãy sử dụng bao cao su khi giao hợp hay các biện pháp an toàn khác như tránh quan hệ tình dục với nhiều người.
2. Tránh uống rượu. Nếu đã bị viêm gan B hay C rồi thì tuyệt đối không uống rượu.
3. Hãy nhắc nhở những thông tin này cho thế hệ trẻ biết.

For more information about Hepatitis B, please go to  http://www.hepbsmart.com/viet/default.aspx

 http://suckhoelavang.vietbao.com/D_1-2_2-378_4-38_5-50_6-1