Tiffany Lê/Người Việt
Bản dịch: Triệu Phong/Người Việt
GARDEN GROVE, California - Nha sĩ Emmy Lê, 28 tuổi, quen lái xe chỉ mất 15 phút đến phòng mạch của gia đình mình mỗi ngày lúc 9 giờ sáng. Công việc của cô là chữa răng cho bệnh nhân, trong lúc họ nằm dựa thoải mái trong căn phòng có mở máy điều hòa.
Thế rồi nha sĩ Emmy Lê bỏ lại sau lưng mọi tiện nghi để tình nguyện theo Pacific Partnership 2010, một sứ mệnh nhân đạo hướng về Ðông Nam Á. Sứ mạng này do Hải Quân của Hoa Kỳ cùng nhiều nước khác, cũng như các tổ chức vô vụ lợi thực hiện.
“Mỗi sáng tôi dậy lúc 4 giờ 30 sáng,” Emmy miêu tả một ngày của cô bắt đầu thế nào, trên chiếc tàu bệnh viện khổng lồ USNS Mercy.
Trước khi mặt trời lên ở Việt Nam, Emmy cùng toán công tác nha khoa đã xuống một chiếc tàu con, và nhanh chóng được chở vào đất liền của thành phố Quy Nhơn, một thị trấn duyên hải đang còn ngái ngủ, nằm cách Nha Trang 135 dặm về hướng Bắc. Sau đó đám thiện nguyện viên này lại lên xe van, để lại sau lưng thành phố nghỉ mát thoải mái này, để đi đến một khu thôn dã cách 45 phút lái xe.
Chuyến cập bến của tàu Mercy được xem là một dấu hiệu của mối quan hệ ngày càng thân thiện giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.
Trả lời báo Người Việt, Ðại Sứ Michael Michalak nói:
“Với việc liên tục cải thiện mối quan hệ của chúng ta với nhiều cấp cao thấp của chính quyền Việt Nam, chúng ta có thể tạo được sự tin tưởng và thông cảm lẫn nhau.”
Vị hạm trưởng, nữ Ðại Tá Lisa Franchetti, cũng đồng ý là phải có hợp tác với phía Việt Nam mới thực hiện được nhiệm vụ nhân đạo này.
“Chúng tôi đã không thể làm được việc này nếu không có sự ủng hộ của ủy ban nhân dân địa phương và Bộ Y Tế Việt Nam,” bà viết trong một email gởi cho báo Người Việt.
Cũng trong chuyến đi này, Ðại Tá Franchetti đã vào bờ đặt may một chiếc áo dài.
Ở phòng mạch riêng, mỗi ngày nha sĩ Emmy Lê có chừng một vài khách lặng lẽ ngồi chờ. Nhưng tại Quy Nhơn, Emmy hồi tưởng, “Số người đợi lên đến hàng trăm, trong một không gian hỗn độn, người ta xô lấn nhau.” Nhiều bảo vệ được phái tới để hộ tống cho xe chở toán công tác.
Trường học biến thành dưỡng đường y tế tạm thời. Phòng học đầy các thiện nguyện viên chuyên về nha và y, cũng như thông dịch viên. Bàn dài và ghế băng của học trò trở thành bàn mổ và ghế chữa răng.
“Không thoải mái chút nào. Phòng ốc thiếu ánh sáng, nước máy không có.” Emmy nói, trong khi mồ hôi chảy xuống trán vào lúc nhiệt độ lên đến 100 độ, và phải làm việc 13 tiếng mỗi ngày.
Emmy Lê nhớ lại lời khuyên của người thân trước khi ra đi, “hãy chuẩn bị tinh thần để làm việc cực khổ, trong điều kiện thiếu tiện nghi.”
Emmy kể rằng, răng của nhiều người bị đóng teng khiến chúng trở nên ố vàng. Nơi một đất nước mà người dân ít có ý thức về vệ sinh răng miệng, nạn vàng răng chẳng qua chỉ là vấn đề thông thường.
Ở Mỹ, Emmy chữa cho sáu đến tám bệnh nhân mỗi ngày. Trong khi đi làm tình nguyện, cô phải gặp chừng 30 bệnh nhân một ngày, mà hầu hết là trẻ con. Các em đến chỉ để được nhổ hết răng sâu.
“Các em không biết là cần phải chải răng xỉa răng sau khi ăn xong,” Emmy nói có vẻ thông cảm. “Ðối với các em, đó là lần đầu tiên các em được khám nha sĩ.”
Emmy nhổ răng như người làm vườn nhổ cỏ dại. Cô nói, “Các em khóc nhưng kể ra thì vẫn còn dạn hơn các em ở Mỹ.”
Ðược hỏi phản ứng của người địa phương khi thấy trong đoàn lại có một Việt kiều như cô, thì cô đáp, “Họ ngạc nhiên vì thấy tôi nói được tiếng Việt. Họ mừng lắm, chỉ vào chỗ răng đau và nói, ‘đau ở đây.’”
Lần đầu tiên Lê về Việt Nam là năm cô mới 19 tuổi. Hồi đó, cô còn “quá non nớt chưa hiểu được chỗ đứng của mình.”
Tuy nhiên, sau chuyến công tác, Emmy hiểu được văn hóa của mình hơn. Cô ra đời ở Oklahoma, ngay từ nhỏ hiếm khi được tiếp xúc với người Việt Nam. Kể cả gia đình mình, trong thị trấn cô ở chỉ có hai gia đình Việt Nam.
Khi nhắc về chuyến đi, mắt cô sáng lên và cảm thấy xúc động như thể mới khám phá được điều gì. Emmy nói, “Bây giờ tôi có thể hiểu được nếp suy nghĩ của người Việt Nam.”
Sứ mệnh trên đã giúp cho Emmy Lê nối kết với cộng đồng người Việt, cô hy vọng được đền đáp lại họ hơn nữa. Emmy nói, “Tôi muốn học hỏi thêm và thực hiện nhiều hơn.”
Emmy Lê tốt nghiệp nha khoa ở đại học đường UCLA. Cả mẹ lẫn dì của Emmy đều là nha sĩ, và họ cũng tham dự sứ mệnh qua chương trình Project Vietnam.
Emmy mỉm cười, “Tôi vẫn luôn trưởng thành thêm với giá trị như thế đấy.”
